Giãn cơ cho dân văn phòng: 8 động tác 5 phút tại bàn

Nhân viên văn phòng ngồi ghế làm động tác mở ngực giãn vai

Dân văn phòng nên đứng dậy giãn cơ sau mỗi 30 đến 60 phút ngồi, tập trung vào cổ, vai, ngực, lưng, cổ tay và phía trước hông. Mỗi động tác giữ khoảng 10 đến 30 giây, kéo vừa đủ căng và không đau. Cả chuỗi 8 động tác mất khoảng 5 phút ngay tại bàn.

Ngồi lâu làm cơ nào bị căng?

Khi ngồi nhiều giờ trước màn hình, đầu hơi chúi ra trước, vai khép lại và lưng tròn dần. Cơ ngực và phía trước hông bị rút ngắn, còn cơ lưng trên và cổ phải gồng giữ đầu. Cổ tay cũng giữ một tư thế gập lâu khi gõ phím.

Giãn cơ không phải thuốc. Nó không hứa hết mỏi hay hết đau, nhưng đứng dậy, đổi tư thế và kéo giãn nhẹ thường làm cơ thể dễ chịu hơn sau một giờ ngồi. WHO khuyên người trưởng thành hạn chế thời gian ngồi lâu và thay bằng vận động ở bất kỳ mức nào, dù chỉ vài phút.

Chuỗi 5 phút tại bàn

Làm theo thứ tự từ trên xuống dưới. Hít thở đều trong mỗi động tác. Đau thì dừng.

Động tácVùng giãnGiữTư thế
Nghiêng cổCổ bên20 giây mỗi bênNgồi
Thu cằmGáy5 lần, giữ 2 giâyNgồi
Xoay vaiVai10 vòng chậmNgồi hoặc đứng
Giãn ngực ở khung cửaNgực30 giây mỗi bênĐứng
Giãn lưng, tay đặt trên ghếLưng, hai bên sườn20 đến 30 giâyĐứng
Giãn tay sau qua đầuTay sau, vai20 giây mỗi bênĐứng hoặc ngồi
Giãn cổ tayCổ tay, cẳng tay15 giây mỗi chiềuNgồi hoặc đứng
Giãn phía trước hôngHông, đùi trước20 giây mỗi bênĐứng hoặc quỳ trên thảm

Nghiêng cổ

Ngồi thẳng lưng, hai vai thả lỏng. Nghiêng tai phải về vai phải, tay phải đặt nhẹ lên đầu kéo thêm chút. Kéo rất nhẹ, vai bên kia luôn hạ xuống. Đổi bên. Đừng giật đầu và đừng nhún vai theo.

Giãn cổ nghiêng: ảnh từ video mẫu
Xem hướng dẫn giãn cổ nghiêng

Thu cằm

Ngồi hoặc đứng thẳng lưng. Đẩy cằm lùi thẳng ra sau, đầu trượt ngang về sau, giữ hai giây rồi thả. Đầu lùi ngang, không cúi hay ngửa. Đây là bài nhẹ để nhắc đầu về lại phía trên vai.

Thu cằm chống rướn cổ: ảnh từ video mẫu
Xem hướng dẫn thu cằm chống rướn cổ

Xoay vai

Nhún hai vai lên sát tai, kéo ra sau, hạ xuống rồi đưa về trước thành vòng tròn chậm. Vòng càng rộng càng tốt, cổ thả lỏng. Hít vào khi nhún lên, thở ra khi hạ.

Video mẫu Nam · Xem hướng dẫn xoay vai

Giãn ngực ở khung cửa

Đứng cạnh khung cửa, đặt cẳng tay áp vào khung, khuỷu tay cao ngang vai. Bước chân cùng bên lên một bước, xoay ngực nhẹ ra xa tay tới khi thấy căng ngực trước. Giữ bụng siết, không ưỡn lưng. Hạ khuỷu về ngang vai nếu thấy đau vai.

Giãn lưng, tay đặt trên ghế

Đứng cách ghế một sải tay, hai tay đặt trên lưng ghế (ghế chắc, đặt sát tường). Lùi hông ra sau, hạ ngực xuống giữa hai tay đến khi thân gần song song sàn, giữ. Tay và lưng thành một đường dài, gối hơi chùng. Thở sâu vào hai bên sườn.

Giãn lưng xô bám ghế: ảnh từ video mẫu
Xem hướng dẫn giãn lưng xô bám ghế

Giãn tay sau qua đầu

Đưa một tay lên, gập khuỷu cho bàn tay chạm lưng trên, tay kia nhẹ nhàng đẩy khuỷu về phía sau đầu. Hạ vai xuống, đừng ưỡn lưng. Đổi bên.

Giãn tay sau qua đầu: ảnh từ video mẫu
Xem hướng dẫn giãn tay sau qua đầu

Giãn cổ tay

Duỗi tay phải ra trước ngang vai, lòng bàn tay hướng ra trước. Tay trái kéo nhẹ các ngón tay phải về phía người, giữ, rồi lật úp bàn tay kéo xuống. Khuỷu duỗi thẳng, kéo nhẹ vừa đủ căng. Đừng kéo mạnh.

Giãn phía trước hông

Quỳ gối phải trên thảm, chân trái bước lên trước, gối trái gập khoảng chín mươi độ. Siết mông phải, đẩy hông nhẹ về trước đến khi căng phía trước hông phải. Thân người thẳng đứng, không ưỡn lưng. Đổi bên.

Giãn cơ gập hông quỳ một gối: ảnh từ video mẫu
Xem hướng dẫn giãn cơ gập hông quỳ một gối

Mỗi bao lâu nên đứng dậy giãn?

Không cần giãn cả chuỗi mỗi lần. Chia nhỏ trong ngày dễ giữ hơn.

GiờLàm gìThời gian
9 giờThu cằm, xoay vai1 phút
11 giờNghiêng cổ, giãn cổ tay2 phút
14 giờGiãn ngực khung cửa, giãn lưng tay đặt ghế2 phút
16 giờGiãn tay sau, giãn phía trước hông2 phút

Hoặc cứ mỗi 30 đến 60 phút, đứng dậy, uống nước, đi vài bước và làm một hai động tác.

Động tác giãn xoay cổ có an toàn không?

Hãy tránh xoay cổ tròn nhanh và ngửa cổ ra sau. App hướng dẫn quay đầu chậm sang trái nhìn qua vai, về giữa, rồi sang phải, ba nhịp mỗi bên, không ngửa cổ. Vai giữ yên.

Nếu bạn chóng mặt, nhức đầu hoặc tê tay khi xoay cổ, hãy dừng và hỏi bác sĩ.

Tư thế ngồi và bàn làm việc

Giãn cơ chỉ là một nửa. Nửa còn lại là cách bạn ngồi:

  • Màn hình ngang tầm mắt, cách một sải tay.
  • Hai bàn chân chạm sàn, gối gập khoảng vuông góc.
  • Khuỷu tay gần thân, cổ tay thẳng khi gõ phím.
  • Đổi tư thế thường xuyên, không ngồi cứng một kiểu quá lâu.

Tăng sức cho lưng nếu có chỗ chắc

Giãn cơ giúp thả lỏng. Một chút tập sức mạnh cho lưng cũng hữu ích nếu bạn có chỗ an toàn. Nếu nhà có một chiếc bàn thật chắc (không phải bàn gấp, bàn kính hay bàn có bánh xe), bạn có thể thử bài hạ chậm dưới gầm bàn:

Hạ chậm dưới gầm bàn: ảnh từ video mẫu
Xem hướng dẫn hạ chậm dưới gầm bàn

Đây là bài kéo cho lưng và tay trước, hạ người bốn nhịp rồi về lại tư thế đầu. Phải kiểm tra bàn kỹ: nắm mép kéo mạnh lên trên, nếu mép nhấc lên dù chỉ chút ít thì không dùng. Bài này không dành cho người đang mang thai hoặc đau vai, khuỷu, lưng dưới. Xem đủ cách làm và lưu ý ở trang Hạ chậm dưới gầm bàn.

Ai nên thận trọng, khi nào nên đi khám?

Hãy hỏi bác sĩ trước nếu bạn đang chấn thương cổ, vai hoặc lưng, có bệnh cột sống, hoặc đang mang thai. Người lớn tuổi chỉ nên giãn nhẹ, đứng cạnh ghế chắc.

Dừng giãn và đi khám nếu có:

  • Đau nhói, đau lan xuống tay hoặc chân.
  • Tê hoặc yếu tay.
  • Chóng mặt, nhức đầu dữ dội.
  • Đau không đỡ sau vài ngày, hoặc đau tăng về đêm.

Giãn cơ không thể thay thế việc khám bệnh.

Làm gì tiếp theo?

Nếu bạn thích kết hợp giãn cơ vào buổi tối, xem tập buổi tối và chuỗi 10 phút trước khi ngủ. Muốn có buổi tập đầy đủ hơn, đọc tập tại nhà 20 phút mỗi ngày.

App AI Coach 360 Workout có chương trình Dáng thẳng 4 tuần và chương trình thư giãn mắt cho người ngồi máy tính, kèm video mẫu từng bài. Hãy Tải AI Coach 360 Workout miễn phí tại trang tải app.

Câu hỏi thường gặp

Dân văn phòng nên giãn cơ những vùng nào?

Cổ, vai, ngực, lưng, cổ tay và phía trước hông. Ngồi lâu làm các vùng này giữ một tư thế quá lâu, nên đổi tư thế và giãn nhẹ thường giúp dễ chịu hơn.

Giãn cơ bao lâu một lần khi ngồi làm việc?

Đứng dậy vận động nhẹ khoảng mỗi 30 đến 60 phút. WHO khuyên hạn chế ngồi lâu và thay bằng vận động ở bất kỳ mức nào, dù chỉ vài phút.

Giữ mỗi động tác giãn cơ bao nhiêu giây?

ACSM gợi ý giữ khoảng 10 đến 30 giây mỗi động tác giãn tĩnh, lặp lại 2 đến 4 lần. Kéo đến khi thấy căng nhẹ, không đau.

Xoay cổ tròn có an toàn không?

Nên tránh xoay cổ thành vòng tròn nhanh, nhất là ngửa cổ ra sau. App hướng dẫn quay đầu chậm sang hai bên, không ngửa cổ, ba nhịp mỗi bên.

Khi nào đau cổ vai gáy cần đi khám?

Khi đau nhói, đau lan xuống tay, tê hoặc yếu tay, chóng mặt, nhức đầu dữ dội hoặc đau không đỡ sau vài ngày. Giãn cơ không thể thay thế việc khám bệnh.

Hướng dẫn từng bài

Nguồn tham khảo

  1. Bull FC et al. WHO 2020 guidelines on physical activity and sedentary behaviour. Br J Sports Med 2020;54(24):1451-1462, khuyến nghị hạn chế thời gian ngồi và thay bằng vận động.
  2. Garber CE et al. ACSM Position Stand. Med Sci Sports Exerc 2011;43(7):1334-1359, mục linh hoạt, giữ 10 đến 30 giây mỗi động tác giãn tĩnh.
  3. Behm DG et al. Acute effects of muscle stretching on physical performance, range of motion, and injury incidence in healthy active individuals. Appl Physiol Nutr Metab 2016;41(1):1-11.
  4. Nelson AG, Kokkonen J. Stretching Anatomy, 2nd ed. Human Kinetics, 2014, giải phẫu các động tác giãn cổ, vai, ngực.

Xem tất cả bài viết

Tải AI Coach 360 miễn phí