Hít đất cho người mới: lộ trình từ 0 tới 10 cái
Nếu chưa làm được cái hít đất nào, hãy bắt đầu từ chống tường, rồi tay trên ghế, rồi chống gối. Mỗi bước tập 2 đến 3 hiệp, tăng dần, chỉ đổi sang bước khó hơn khi làm gọn 3 hiệp 10 lần. Với nhiều người, lộ trình này mất khoảng 6 tuần, tùy sức và mức đều đặn.
Hít đất đúng tư thế
Hít đất là bài đẩy cơ bản nhất của cơ thể. Làm đúng, bạn không cần tạ vẫn tập được ngực, vai và tay sau. Làm sai, cổ tay và lưng dưới dễ bị khó chịu. Các bước dưới đây khớp với hướng dẫn trong app AI Coach 360.
- Chống hai tay rộng hơn vai một chút, duỗi thẳng chân, người thẳng một đường từ đầu tới gót.
- Siết bụng và mông.
- Gập khuỷu, hạ ngực xuống gần sàn. Khuỷu tạo góc chéo với thân, không dang ngang thành chữ T.
- Đẩy mạnh lên đến khi tay gần thẳng.
Hít vào khi xuống, thở ra khi đẩy lên. Hạ cả người như một tấm ván, đừng chỉ cúi đầu.
Hít đất tập những cơ nào?
| Nhóm cơ | Vai trò |
|---|---|
| Ngực | Cơ chính, đẩy người lên |
| Vai trước | Hỗ trợ đẩy |
| Tay sau | Duỗi khuỷu ở nửa cuối động tác |
| Bụng và mông | Giữ người thẳng một đường |
| Lưng dưới | Giữ ổn định, không để hông xệ |
Chưa làm được 1 cái: bắt đầu từ đâu?
Hít đất chuẩn nặng với người mới, vì bạn phải nâng phần lớn trọng lượng cơ thể. Cách đơn giản là đổi góc của người: góc càng gần thẳng đứng thì càng nhẹ.
Bước 1: chống tường
Đứng cách tường một sải tay, hai tay chống tường ngang vai, rộng hơn vai một chút. Gập khuỷu đưa ngực sát tường, rồi đẩy tường ra. Người thẳng từ đầu tới gót. Đứng xa tường hơn thì bài khó hơn. Lỗi hay gặp là gập hông về trước, khuỷu dang ngang hoặc đứng quá gần tường.
Bước 2: tay trên ghế
Đặt hai tay lên mép ghế hoặc bậc chắc, rộng hơn vai, duỗi thẳng chân ra sau. Gập khuỷu hạ ngực về phía mép ghế rồi đẩy lên. Ghế càng cao càng dễ. Dựa ghế vào tường để nó không lung lay.

Bước 3: chống gối
Chống hai tay rộng hơn vai, hai gối chạm sàn, thân thẳng từ gối tới vai. Hông không chổng lên, bụng siết. Đặt gối lùi ra sau một chút. Nếu gối đặt quá gần tay, bài sẽ khó giữ thẳng.

Bước 4: hít đất đầy đủ
Chỉ chuyển khi bạn làm gọn 3 hiệp 10 lần ở bước 3 với tư thế đẹp. Hãy làm vài cái đầu rồi quay lại chống gối nếu hông bắt đầu xệ.
Lộ trình 6 tuần tới 10 cái
Đây là lộ trình gợi ý của AI Coach 360, không phải quy chuẩn y khoa. Dựa trên nguyên tắc tăng dần của ACSM: chỉ tăng một thứ mỗi lần. Tập 3 buổi mỗi tuần, cách nhau ít nhất một ngày.
| Tuần | Biến thể | Hiệp x lần | Nghỉ giữa hiệp |
|---|---|---|---|
| 1 | Chống tường | 3 x 8 | 45 giây |
| 2 | Chống tường, đứng xa hơn | 3 x 10 | 45 giây |
| 3 | Tay trên ghế cao | 3 x 8 | 60 giây |
| 4 | Tay trên ghế thấp hơn | 3 x 8 | 60 giây |
| 5 | Chống gối | 3 x 6 đến 8 | 60 giây |
| 6 | Chống gối, rồi thử hít đất đầy đủ | 3 x 8 gối, sau đó 1 hiệp 3 đến 5 cái đầy đủ | 60 đến 90 giây |
Nếu một tuần quá nặng, bạn cứ ở lại tuần đó thêm một tuần. Chậm một tuần không sao. Mục tiêu là đúng tư thế, không phải đúng ngày.
Không có thang chuẩn "bao nhiêu cái là tốt" nào dùng chung cho mọi người, vì nó phụ thuộc tuổi, cân nặng và thể trạng. Hãy so với chính mình của tuần trước.
Lỗi hay gặp và cách sửa
| Lỗi | Dấu hiệu | Cách sửa |
|---|---|---|
| Hông xệ xuống | Lưng dưới võng, người cong như cung | Siết bụng, siết mông, lùi một bước về biến thể dễ hơn |
| Chổng mông | Người hình chữ V ngược | Đẩy hông về trước thành đường thẳng |
| Khuỷu dang ngang như chữ T | Vai nhăn lại, khó chịu ở vai | Khép khuỷu chéo về sau |
| Chỉ cúi đầu | Đầu xuống mà ngực không xuống | Hạ cả người như tấm ván |
| Hạ nửa vời | Ngực còn xa sàn | Hạ ngực gần sàn, chậm lại |
Plank là bài song hành tốt vì giúp bạn học cách giữ người thẳng. Xem Plank bao lâu là đủ.
Đau cổ tay, đau vai: chỉnh thế nào, khi nào ngừng
Cổ tay phải gập khi chống tay xuống sàn, nên là chỗ hay khó chịu với người mới.
- Dùng biến thể có góc cao hơn (tường, ghế) để cổ tay bớt gập.
- Chống tay thẳng dưới vai, trải rộng các ngón, ấn cả lòng bàn tay chứ đừng dồn vào gốc bàn tay.
- Nếu thấy dễ hơn, thử nắm tay hoặc dùng tay cầm chống đẩy.
- Làm vài vòng xoay cổ tay để khởi động.
Dừng tập và hỏi bác sĩ nếu bạn đau nhói ở vai, cổ tay hoặc khuỷu, tê tay, hoặc đau không giảm sau vài ngày nghỉ. Người đang chấn thương vai hoặc cổ tay nên được bác sĩ cho phép trước khi tập.
Ai nên thận trọng?
Người có bệnh tim mạch, huyết áp cao chưa kiểm soát, bệnh khớp, chấn thương vai hoặc cổ tay, đang mang thai hoặc mẹ sau sinh nên hỏi bác sĩ. Người lớn tuổi chỉ nên bắt đầu ở mức cơ bản như chống tường.
Hít đất chống gối, tay trên ghế và chống tường đều có trong thư viện bài tập của AI Coach 360. Camera của app theo dõi các biến thể này và đếm số lần giúp bạn, xem cách camera hoạt động.
Bắt đầu từ hôm nay
Chọn bước phù hợp, tập 3 buổi mỗi tuần, ghi lại số lần. Xem lịch tập tuần đầu không dụng cụ để biết xếp hít đất vào ngày nào. Muốn có video mẫu và coach nhắc tư thế, hãy Tải AI Coach 360 Workout miễn phí tại trang tải app.
Câu hỏi thường gặp
Chưa hít đất được 1 cái thì bắt đầu thế nào?
Bắt đầu bằng hít đất chống tường. Đứng cách tường một sải tay, gập khuỷu đưa ngực sát tường rồi đẩy ra. Khi làm gọn 3 hiệp 10 lần, chuyển sang tay trên ghế rồi chống gối.
Hít đất tập những cơ nào?
Cơ chính là ngực, vai trước và tay sau. Bụng, mông và lưng dưới làm việc để giữ người thẳng như tấm ván, nên bài này tập cả thân trên lẫn thân giữa.
Tập mấy tuần thì làm được 10 cái?
Không có con số chắc cho mọi người. Lộ trình 6 tuần trong bài là gợi ý của AI Coach 360 cho người tập 3 buổi mỗi tuần. Nếu chậm hơn, bạn chỉ cần ở lại bước hiện tại thêm một tuần.
Hít đất bị đau cổ tay thì làm sao?
Thử đặt tay trên mép ghế hoặc tường để cổ tay bớt gập, hoặc nắm tay chống trên sàn nếu thấy dễ chịu. Đau nhói, tê hoặc đau kéo dài thì dừng và hỏi bác sĩ.
Nữ có hít đất được không, bắt đầu từ biến thể nào?
Được. Bất kể giới tính, hãy chọn biến thể mà bạn giữ được người thẳng một đường. Chống tường hoặc tay trên ghế là điểm bắt đầu hợp lý.
Hướng dẫn từng bài
Nguồn tham khảo
- Low S. Overcoming Gravity, 2nd ed, 2016, chương về bài đẩy (push), các bước dễ hơn của hít đất.
- Haff GG, Triplett NT (eds). Essentials of Strength Training and Conditioning, 4th ed. NSCA, Human Kinetics, 2016, phần kỹ thuật hít đất.
- Garber CE et al. ACSM Position Stand. Med Sci Sports Exerc 2011;43(7):1334-1359, bảng 2, mục tập sức mạnh.
- ACSM Position Stand. Progression models in resistance training for healthy adults. Med Sci Sports Exerc 2009;41(3):687-708, nguyên tắc tăng tải dần.